|
[บาทที่4]
----------------------------------------------------------------------------------------------
งานพุทธศิลปกรรมที่ใช้ในการตกแต่งอุโบสถเงิน
๔.๑ วิสัยทัศน์และแนวคิด วัตถุประสงค์ และเป้าหมาย
ปรัชญาและเหตุผลในการวางแผนงาน
แนวทางการจัดวางแผนงาน กระบวนการออกแบบ
๔.๒ ปรัชญาและเหตุผลของการจัดวางรูปแบบการตกแต่งพระอุโบสถเงิน
๔.๑.๑ หมวดการตกแต่งภายนอกพระอุโบสถเงิน
-เรื่องราวสถาบันพระมหากษัตริย์
-เรื่องราวของสถาบันชาติ
-เรื่องราวสถาบันศาสนา
๔.๑.๒ หมวดการตกแต่งภายใน
-เรื่องราวพระพุทธรัตนะ
-เรื่องราวพระธรรมรัตนะ
-เรื่องราวพระสังฆรัตนะ
๔๓ รายการประกอบแบบงานตกแต่งพุทธศิลปกรรมอุโบสถเงิน
----------------------------------------------------------------------------------------------
วิสัยทัศน์และแนวคิดของแผนงาน
วัดศรีสุพรรณเป็นศาสนสถานที่สำคัญของชุมชน
มีผู้ให้ความสนใจเที่ยวชมงานศิลปวัฒนธรรมและโครงการต่างๆของวัดเป็นประจำ
และการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมได้รับการส่งเสริมให้มีความชัดเจนยิ่งขึ้น
กอร์ปกับปัจจุบันการบูรณปฏิสังขรณ์พระอุโบสถของวัดได้ดำเนินการมาถึงขั้นตอนการตกแต่งงานศิลปกรรม
มีการกำหนดแนวทางการตกแต่งพระอุโบสถแสดงเรื่องราวไปตามคำสอนในพระพุทธศาสนาและความเชื่อของชาวล้านนา
การจัดวางรูปแบบจึงได้นำเสนอเอกลักษณ์ของศิลปกรรมท้องถิ่นโดยใช้รูปแบบ
วัสดุ กรรมวิธี
ฝีมือช่างให้สัมพันธ์กับสภาพสิ่งแวดล้อมด้วยการจัดการงบประมาณตามเหมาะสมของประเภทงาน
วัตถุประสงค์ของการวางแผนงาน
๑.เพื่อบูรณปฏิสังขรณ์พระอุโบสถเงินของวัดให้เป็นศาสนาสถานที่สำหรับทำสังฆกรรมของพระภิกษุ
และให้พุทธศาสนิกชนสามารถบำเพ็ญศาสนกิจมีความเจริญงอกงาม
สืบทอดอายุพระพุทธศาสนาต่อไป
๒.เพื่อพสกนิกรชาวไทยได้ร่วมกันสร้างอุโบสถเงินเทิดไท้องค์ราชันราชกาลที่
๙
๒.เพื่อสร้างศาสนสถานเป็นนิทรรศการเกี่ยวกับภูมิปัญญาท้องถิ่น
การทำเครื่องเงินเป็นอนุสรณ์แก่แผ่นดินล้านนา
๓.เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมของจังหวัดเชียงใหม่
๔.เพื่อให้เป็นศาสนสถาน
ที่ช่างภูมิปัญญาท้องถิ่นหัตถกรรมเครื่องเงินถนนวัวลายทำขึ้นเป็นแห่งแรกของโลก
๕.เพื่อเป็นที่รวบรวมลวดลายศิลปะล้านนาและลวดลายประจำท้องถิ่น
๖.เพื่อเป็นสัญลักษณ์ที่ชักนำชาวโลกเล็งเห็นคุณค่าพระพุทธศาสนา
๗.เพื่อเป็นสื่อสอนธรรมะสำหรับผู้ที่มาเยี่ยมชมลวดลายและแผ่นภาพพุทธศิลป์ปริศนาธรรมที่สลักบนแผ่นเงิน
เป้าหมายการวางแผนงาน
๑.
เพื่อกำหนดและวางรูปแบบการตกแต่งภายในและภายนอกอาคารพระอุโบสถเงิน(ในระยะขั้นตอนการพัฒนาแบบ)
๒.
เพื่อให้ขั้นตอนการดำเนินการก่อสร้างพระอุโบสถเป็นไปตามกำหนดการพิธีทอดกฐิน,พิธียกฉัตรยอดปราสาทเฟื่อง
และพิธียกช่อฟ้าเอก
๓. เพื่อให้การดำเนินการก่อสร้างเป็นไปตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
๔. เพื่อให้อนุชนรุ่นหลังได้เกิดความภาคภูมิใจในคุณค่าศาสนสถาน
ที่แสดงเอกลักษณ์ของศิลปกรรมล้านนา และมี
ความหวงแหนในมรดกทางวัฒนธรรมในท้องถิ่นของตน
ฝ่ายออกแบบวางแนวทางหลักในการออกแบบ
ด้วยหลักการและเหตุผล ดังนี้
๑.กำหนดการออกแบบ รูปทรง รายละเอียด สีสัน บรรยากาศ
ให้เป็นไปกับการสื่อความหมายของสัญลักษณ์ แสดงนัยยะ
ทางปรัชญาของธรรมชาติตามแบบแนวคิดของโครงการ
๒.ออกแบบตำแหน่งที่ตั้งงานศิลปกรรม ให้มีความเหมาะสม
๓.พิจารณาออกแบบโครงการฯ ให้มีจุดเด่น
เสริมสร้างเอกลักษณ์ที่จดจำง่ายและสร้างความประทับใจแก่ผู้มาท่องเที่ยว
หรือสัมผัสปรัชญาในพระพุทธศาสนา
๔.พิจารณาออกแบบงานศิลปกรรมและรายละเอียดอื่นๆ
ให้มีรูปแบบเหมาะสมตามคติความเชื่อท้องถิ่น โดยไม่ขัดแย้งกับ
จารีตประเพณีศิลปวัฒนธรรมของบ้านเมือง
๕.จัดวางตำแหน่งที่ตั้ง ให้เหมาะสม สอดคล้อง
สัมพันธ์กับการรองรับนักท่องเที่ยวที่มาเยี่ยมชมให้เป็นระบบและระเบียบ
๖.สร้างประสิทธิภาพในการปฏิบัติงาน
โดยให้มีความปลอดภัยและประหยัดพลังงานให้กับประเทศชาติ
กระบวนการออกแบบวางแผนงาน
ในการออกแบบวางแผนงานตกแต่งพระอุโบสถเงินของวัดศรีสุพรรณนี้
ได้มีการดำเนินการจัดทำโครงสร้างอาคารและออกแบบตกแต่งฉบับร่างขั้นต้นไว้ก่อนแล้ว
จากนั้นจึงติดต่อให้ผู้ออกแบบเข้ามาดำเนินการต่อ
จึงไม่สามารถทำการออกแบบและสรุปแบบในขั้นตอนเดียวได้
จำเป็นที่จะต้องมีการวางแผน และสร้างขั้นตอนการทำงาน
เพื่อที่จะสามารถทำงานได้อย่างละเอียด และครบถ้วน
เริ่มตั้งแต่การวิเคราะห์ข้อมูล การสร้างแนวคิดในการออกแบบ
การรวบรวมแบบร่างขั้นต้น รวมถึงการพัฒนาแบบ
เพื่อทำการสรุปงานในขั้นตอนสุดท้าย
และการนำเสนองานแต่ละขั้นตอนจะต้องผ่านการตรวจสอบ
ได้รับฟังข้อเสนอแนะจากบุคลากรของวัดศรีสุพรรณเพื่อที่จะทำความเข้าใจและมีส่วนร่วมในการปฏิบัติงานไปพร้อมกับผู้ออกแบบด้วย
จึงได้ทำการจัดวางขั้นตอนการออกแบบเป็น 4 ขั้นตอน โดยไม่รวมถึงการสำรวจ
และการเก็บข้อมูลพื้นฐานเบื้องต้น โดยมีรายละเอียดสรุปได้ดังนี้
1. ขั้นตอนที่ 1 ขั้นแนวความคิดในการออกแบบ
เป็นขั้นตอนเริ่มต้นในการออกแบบที่มีการรวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูลที่ได้
ทำการศึกษา
แล้วนำมาสังเคราะห์เพื่อสรุปมาเป็นแนวทางในการออกแบบซึ่งทางวัดได้ดำเนินการก่อนแล้ว
2. ขั้นตอนที่ 2 ขั้นแนวทางการออกแบบขั้นต้น
เป็นการพัฒนาแนวทางการออกแบบให้มีความเป็นนามธรรมมากขึ้น
โดยเริ่มทำการออกแบบในสภาพจริง
มีการวางตำแหน่งสถานที่ขององค์ประกอบต่าง ๆ
ที่จะต้องเกิดขึ้นในโครงการฯ
ซึ่งในการออกแบบขั้นนี้ได้มีการออกแบบไว้ส่วนหนึ่งแล้ว
และจะต้องทำเพิ่มอีกเพื่อใช้เป็นตัวเลือกให้แก่โครงการฯ
ที่จะทำรูปแบบที่ดีที่สุด
อีกทั้งสามารถที่จะนำข้อดีของแต่ละรูปแบบมารวมกันเพื่อสรุปเป็นแบบเดียวก็ได้
3. ขั้นตอนที่ 3 ขั้นพัฒนาแนวทางการออกแบบ
เป็นขั้นตอนที่พัฒนาต่อเนื่องจากขั้นตอนที่ผ่านมา โดยหลังจากที่ได้มี
การสรุป รูปแบบ ที่มีความเห็นชอบร่วมกันแล้ว ทีมงานออกแบบฯ
จะทำการปรับปรุงแก้ไข เสนอแนวคิดเพิ่มเติมและ
พิจารณาถึงรายละเอียด มากยิ่งขึ้น
4. ขั้นตอนที่ 4 ขั้นการออกแบบขั้นสมบูรณ์
เป็นขั้นตอนสุดท้ายที่สรุปการออกแบบวางโครงการฯ โดยมีการสรุปทั้งในด้าน
ของสถาปัตยกรรมและวิศวกรรม เพื่อที่จะให้โครงการฯ
นี้ใช้เป็นแนวทางในการพัฒนาต่อไป
จากขั้นตอนและวิธีการที่แบ่งเป็นขั้นตอนต่าง ๆ นั้น
เป็นกระบวนการที่มีส่วนอย่างมากในการช่วยส่งเสริมให้การทำงานมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง
และสำเร็จลุล่วงไปได้ด้วยดีและบรรลุถึงจุดหมายของโครงการฯ
ขั้นตอนการดำเนินงาน
1. ทำการสำรวจพื้นที่และปริมาณงานในส่วนที่จะตกแต่งของพระอุโบสถ
เพื่อหาขอบเขตของการออกแบบ
2. จัดเตรียมการออกแบบ และแผนการใช้งบประมาณในระยะเวลา 3 ปี ตั้งแต่ 1
กันยายน 2549 -31 มีนาคม 2553
3. จัดทำปฏิทินแผนการดำเนินการออกแบบตกแต่งอุโบสถเงิน วัดศรีสุพรรณ
4. สร้างรูปแบบตามแนวความคิดของโครงการ
ให้แสดงเอกลักษณ์ในงานหัตถกรรมเครื่องเงิน
สอดคล้องกับวัฒนธรรมท้องถิ่นของเมืองเชียงใหม่
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ |
